بررسی تفاوت های لوله مانیسمان و لوله درزدار

لوله‌ها یکی از مهم‌ترین تجهیزات مورد استفاده در صنایع مختلف برای انتقال سیالات، گازها و مواد مختلف هستند و با توجه به روش تولید، جنس، ضخامت و کاربرد به انواع مختلفی تقسیم می‌شوند. لوله مانیسمان و لوله درزدار دو نوع پرکاربرد از لوله‌ های فولادی هستند که از نظر روش تولید، ساختار، تحمل فشار و دما، ضخامت، وزن و کاربرد با یکدیگر تفاوت دارند.

مهم‌ترین تفاوت این دو نوع لوله در ساختار آنهاست. لوله مانیسمان (بدون درز) یا لوله بدون درز بدون ایجاد اتصال جوشی در طول بدنه تولید می‌شود، در حالی که لوله درزدار از شکل‌دهی ورق یا نوار فولادی و اتصال لبه‌های آن با روش جوشکاری ساخته می‌شود.

شناخت تفاوت لوله مانیسمان و درزدار هنگام انتخاب لوله برای پروژه‌های صنعتی اهمیت زیادی دارد؛ زیرا انتخاب نوع نامناسب می‌تواند روی ایمنی، طول عمر، هزینه اجرا و عملکرد سیستم تاثیر بگذارد. در ادامه این مقاله از وبسایت فولاد گستر کیان جاودان، مهم‌ترین تفاوت‌های این دو نوع لوله را بررسی خواهیم کرد.

مقایسه لوله مانیسمان و درزدار

برای مقایسه لوله مانیسمان و درزدار باید چند عامل مهم مانند نحوه تولید، ظاهر، مقاومت در برابر فشار و دما، کاربرد، وزن و ضخامت را در نظر گرفت.

لوله مانیسمان از یک قطعه فولاد تولید می‌شود و در ساختار آن درز جوشی طولی وجود ندارد. همین ویژگی باعث شده این لوله در بسیاری از کاربردهایی که فشار و دمای کاری بالاست مورد استفاده قرار گیرد. پیشنهاد می‌کنیم در صورت تمایل به خرید لوله مانیسمان و استعلام قیمت روز این لوله‌ها، روی لینک داده شده کلیک کنید. 

در مقابل، لوله درزدار از ورق فولادی تولید می‌شود. ورق پس از شکل‌دهی به حالت استوانه‌ای، از محل اتصال لبه‌ها جوش داده می‌شود. کیفیت جوش و کنترل فرایند تولید در عملکرد نهایی این نوع لوله اهمیت زیادی دارد.

بنابراین نمی‌توان گفت یک نوع لوله برای تمام پروژه‌ها مناسب‌تر است. انتخاب بین لوله مانیسمان و لوله درزدار باید بر اساس فشار، دما، نوع سیال، شرایط محیطی، استاندارد مورد نیاز و هزینه پروژه انجام شود.

تفاوت لوله بدون درز و درزدار در روش و زمان تولید

یکی از اصلی‌ترین تفاوت‌های لوله بدون درز و درزدار، روش تولید آنهاست.

لوله مانیسمان یا بدون درز معمولا از شمش فولادی تولید می‌شود. در فرایند تولید، شمش تحت عملیات حرارتی و مکانیکی قرار گرفته و با استفاده از تجهیزات مخصوص، سوراخی در مرکز آن ایجاد می‌شود. سپس لوله تحت مراحل مختلف نورد و سایزینگ قرار می‌گیرد تا به ابعاد و ضخامت مورد نظر برسد.

در این روش، برخلاف لوله درزدار، ورق به شکل استوانه‌ای خم نمی‌شود و در طول بدنه لوله نیز خط جوش وجود ندارد.

لوله درزدار معمولا از ورق یا کویل فولادی تولید می‌شود. ابتدا ورق به شکل استوانه درمی‌آید و سپس لبه‌های آن به یکدیگر متصل می‌شوند. نوع روش جوشکاری می‌تواند با توجه به نوع لوله و کاربرد آن متفاوت باشد.

از نظر زمان تولید، لوله‌های درزدار معمولا فرایند تولید ساده‌تر و سریع‌تری دارند و امکان تولید آنها در حجم بالا وجود دارد. در مقابل، تولید لوله بدون درز به مراحل بیشتری نیاز دارد و فرایند ساخت آن پیچیده‌تر است.

این تفاوت در روش تولید، یکی از دلایلی است که معمولا قیمت لوله مانیسمان نسبت به بسیاری از لوله‌های درزدار بیشتر است.

تفاوت لوله مانیسمان و درزدار در ظاهر

یکی دیگر از روش‌های مقایسه لوله مانیسمان و درزدار، بررسی ظاهر آنهاست.

در لوله مانیسمان، به دلیل نبود خط جوش طولی، سطح بیرونی لوله معمولا یکنواخت‌تر است و در نگاه مستقیم خط اتصال مشخصی در طول لوله مشاهده نمی‌شود.

در لوله‌های درزدار، محل اتصال ورق پس از جوشکاری می‌تواند به صورت یک خط در امتداد طول لوله قابل مشاهده باشد. البته میزان قابل مشاهده بودن این خط به نوع فرایند تولید، عملیات پرداخت و استاندارد تولید بستگی دارد.

با این حال، تشخیص لوله مانیسمان و درزدار تنها بر اساس ظاهر همیشه روش مطمئنی نیست. در برخی لوله‌های درزدار، محل جوشکاری به خوبی پرداخت شده و ممکن است در نگاه اول به‌ راحتی قابل تشخیص نباشد.

برای اطمینان از نوع لوله بهتر است مشخصات فنی، استاندارد، گواهی کارخانه و اطلاعات درج‌ شده روی محصول بررسی شود.

تفاوت لوله درزدار و مانیسمان در میزان تحمل دما و فشار

مقاومت در برابر فشار و دما یکی از مهم‌ترین معیارها برای انتخاب لوله در پروژه‌های صنعتی است.

لوله‌های مانیسمان به دلیل نداشتن درز جوشی در ساختار خود، در بسیاری از کاربردهای پرفشار و دما بالا مورد استفاده قرار می‌گیرند. نبود درز طولی باعث می‌شود یکپارچگی ساختاری لوله در شرایط خاص عملکرد مطلوبی داشته باشد.

به همین دلیل، لوله‌های بدون درز در بخش‌هایی از صنایع نفت، گاز، پتروشیمی، نیروگاه‌ها و سیستم‌های تحت فشار کاربرد گسترده‌ای دارند.

در لوله درزدار، مقاومت لوله به عواملی مانند جنس فولاد، ضخامت، کیفیت جوش، روش تولید، عملیات حرارتی و استاندارد ساخت وابسته است. لوله‌های درزدار باکیفیت نیز می‌توانند برای بسیاری از سیستم‌های تحت فشار استفاده شوند و نمی‌توان تمام لوله‌های درزدار را برای کاربردهای پرفشار نامناسب دانست. 

همچنین تحمل دمایی لوله فقط به بدون درز یا درزدار بودن آن وابسته نیست. جنس فولاد، ضخامت دیواره، استاندارد تولید و شرایط کاری سیستم نیز در تعیین محدوده دما و فشار مجاز تأثیر دارند.

بنابراین برای انتخاب لوله در سیستم‌هایی که فشار یا دمای بالایی دارند، باید مشخصات فنی پروژه با استاندارد و رده لوله مطابقت داده شود.

بیشتر بخوانید» تفاوت لوله مانیسمان رده 40 و 80 چیست؟

تفاوت لوله های مانیسمان و درزدار در کاربرد

تفاوت در ساختار و ویژگی‌های فنی باعث شده لوله‌های مانیسمان و درزدار در کاربردهای متفاوتی مورد استفاده قرار بگیرند.

لوله مانیسمان بیشتر در پروژه‌هایی مورد توجه قرار می‌گیرد که فشار، دما و ایمنی سیستم اهمیت بالایی دارد. از جمله کاربردهای آن می‌توان به خطوط انتقال سیالات تحت فشار، صنایع نفت و گاز، پتروشیمی، نیروگاه‌ها، بویلرها و برخی سیستم‌های صنعتی اشاره کرد.

در مقابل، لوله درزدار به دلیل تنوع ابعادی، قابلیت تولید در اندازه‌های مختلف و هزینه مناسب‌تر، کاربرد بسیار گسترده‌ای دارد. از این نوع لوله در خطوط انتقال آب، سازه‌های فلزی، سیستم‌های تاسیساتی، خطوط انتقال سیالات، صنایع مختلف و پروژه‌های ساختمانی استفاده می‌شود.

انتخاب نوع لوله باید با توجه به شرایط واقعی پروژه انجام شود. برای مثال، اگر یک سیستم به تحمل فشار بالا نیاز داشته باشد، مشخصات لوله بدون درز می‌تواند گزینه مناسبی برای بررسی باشد؛ اما برای بسیاری از خطوط انتقال معمولی، استفاده از لوله درزدار می‌تواند از نظر فنی و اقتصادی مناسب باشد.

همچنین نوع سیال اهمیت زیادی دارد. انتقال آب، گاز، نفت، مواد شیمیایی یا سیالات داغ ممکن است به مشخصات متفاوتی از نظر جنس، ضخامت و استاندارد لوله نیاز داشته باشد.

تفاوت لوله درزدار و بدون درز در وزن و ضخامت

وزن و ضخامت نیز از عوامل مهم هنگام مقایسه لوله درزدار و بدون درز هستند.

وزن لوله به عواملی مانند قطر خارجی، ضخامت دیواره، طول و چگالی فولاد وابسته است. بنابراین نمی‌توان صرفا بر اساس مانیسمان یا درزدار بودن، وزن دو لوله را با یکدیگر مقایسه کرد.

در برخی سایزها و رده‌های مشابه، لوله‌های مانیسمان ممکن است ضخامت بیشتری داشته باشند و در نتیجه وزن آنها نیز بیشتر شود. با این حال، این موضوع یک قانون ثابت برای تمام سایزها و استانداردها نیست و باید وزن واقعی بر اساس جدول استاندارد و مشخصات محصول بررسی شود.

از نظر ضخامت نیز لوله‌های مانیسمان و درزدار در رده‌ها و ضخامت‌های مختلف تولید می‌شوند. انتخاب ضخامت مناسب باید بر اساس فشار کاری، نوع سیال، دمای سیستم، قطر لوله، خوردگی احتمالی و استاندارد طراحی انجام شود.

در پروژه‌های صنعتی، استفاده از لوله ضخیم‌تر همیشه به معنای انتخاب بهتر نیست. ضخامت باید متناسب با نیاز واقعی سیستم انتخاب شود؛ زیرا افزایش ضخامت می‌تواند وزن، هزینه خرید، هزینه حمل و دشواری اجرای پروژه را افزایش دهد.

نتیجه گیری

در نهایت، تفاوت لوله مانیسمان و لوله درزدار بیشتر به روش تولید، وجود یا نبود درز جوشی، ویژگی‌های مکانیکی و حوزه کاربرد آنها مربوط می‌شود. لوله مانیسمان به دلیل ساختار بدون درز، در بسیاری از کاربردهای حساس و تحت فشار مورد استفاده قرار می‌گیرد، در حالی که لوله درزدار به دلیل تنوع تولید و هزینه مناسب‌تر، در طیف گسترده‌ای از پروژه‌ها کاربرد دارد.

برای انتخاب صحیح بین این دو نوع لوله، بهتر است تنها به قیمت یا نام محصول توجه نشود و عواملی مانند قطر، ضخامت، رده، جنس فولاد، فشار و دمای کاری، نوع سیال و استاندارد مورد نیاز پروژه به صورت هم‌زمان بررسی شوند.